Kısmi Süreli Çalışma

08.11.2016 tarihi itibariyle “Analık İzni veya Ücretsiz İzin Sonrası Yapılacak Kısmi Süreli Çalışmalar Hakkında Yönetmelik” yayımlandı.

Yönetmeliğin dayandığı esasların üzerinden hızlıca geçelim, böylece hem bilmeyenler öğrensin hem de eksik bilgisi olanlar tamamlasın;

  • Haftalık çalışma süresi; en çok 45 saat olabilir. Maden ve yeraltı işlerinde ise 37,5 saattir.
  • Kısmi çalışma; işyerinde tam zamanlı uygulanan haftalık çalışma süresinin 3’te 2’sine isabet eden süredir.
  • Analık İzni; kadın işçinin doğum öncesi ve sonrası normal şartlarda toplam 16 hafta olan raporlu olduğu süredir.
  • Ücretsiz izin; Analık izninin bitimi sonrası kadın işçinin talebi halinde kullandırılan en fazla 6 aylık izindir.

Analık İzni

  • Analık izni doğumdan önce 8 hafta, doğumdan sonra 8 hafta olmak üzere toplam 16 hafta uygulanır.
  • Çoğul gebelik halinde “doğum öncesi 8 haftaya” 2 hafta daha ilave edilir.
  • Kadın işçinin doktor raporu ile belgelemesi halinde ilk 8 haftalık sürenin ilk 5 haftasını çalışabilir ve sonraki 8 haftaya ekletebilir. Yani 3 + 13 şeklinde bir kaydırma yapabilir. Diğer bir değişle çalışabileceğini kanıtlaması halinde doğuma 3 hafta kalana kadar çalışmaya devam edebilir.
  • Erken doğum yapması nedeniyle kullanamadığı yukarıda bahsettiğimiz şekilde hesaplanan doğum öncesi süreleri doğum sonrasına eklenir. Erken doğum yaptığı için herhangi bir kayıp yaşanmaz.
  • Annenin vefatı halinde doğum sonrasında kullanılamayan tüm izinler babaya kullandırılır.
  • 3 yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen eşlerden biri yada işçiye (evlat edinmek için evli olmak zorunda değilsiniz) çocuğun çalışana teslim edildiği gün itibariyle 8 haftalık analık izni kullandırılır.
  • Yukarıda belirtilen tüm süreler doktor raporu ile gerekliyse arttırılabilir.

Yarım Çalışma İzni

Analık izninin bitiminden itibaren çocuğun hayatta olması şartıyla kadın işçi veya 3 yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen işçi;

  • 1. çocukta 60 gün, 2. çocukta 120 gün sonraki doğumlarda ise 180’er gün süreyle haftalık çalışma süresinin yarısı kadar ücretsiz izin verilebilir.
  • Çoğul doğumlarda bu sürelere 30 gün ilave edilir.
  • Engelli doğum olduğu doktor raporuyla belgelendiği taktirde 360 gün olarak kullandırılır.

Yarım çalışma izni hakkını kullanan kadın işçiye günde 1,5 saatlik süt izni kullandırılmaz.

Ücretsiz İzin

Analık izninin bitiminde kadın işçinin talebi halinde 6 aya kadar ücretsiz doğum izni kullandırılır.

  • Ücretsiz izin 3 yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen işçiye de kullandırılır.
  • Ücretsiz izinde geçen süreler kıdem tazminatının hesabına esas teşkil eden sürelere dahil edilmez. Yani bu izinde geçen süreler için kıdem tazminatı alamazsınız.

Buraya kadar ki kısım hakkında benim daha detaylı bilgiye ihtiyacım var diyorsanız;

Analık ve Ücretsiz İzin için buraya, Yarım Çalışma İzni için ise buraya tıklayarak daha detaylı bilgiye erişebilirsiniz.

Kısmi Süreli Çalışma

Kısmi Süreli Çalışma Analık İzni, Yarım Çalışma ve Ücretsiz İzin sürelerinin bitiminden çocuğun mecburi ilköğretim çağının başladığı tarihi takip eden ilk aybaşına kadar (5,5 yaşının dolduğu ayın son gününe kadar) talep edilebilir.

  • Ücretsiz izin süresi 6 ay olmasına karşın işçi bu süreyi yarıda kesip Kısmi Süreli Çalışma talebinde bulunabilir.
  • Kısmi çalışma süresi şirketinizde haftalık normal tam zamanlı çalışan bir işçinin çalışma süresinin 3’te 2’sine isabet eder.

    Yani haftada 45 saat çalışıyorsanız Haftalık Kısmi Süreli Çalışma 30 saat olacaktır. Bu 30 saat çalışılan günlere dağıtılır. Örnek vermek gerekirse;          6 gün x 5 saat olarak uygulanabileceği gibi 4 gün x 7,5 saat olarak da uygulanabilir.

  • Kısmi Süreli Çalışma talebi bu haktan faydalanmadan en az 1 ay önce işverene yazılı bile talep dilekçesi ile bildirilmelidir.
  • Kısmi çalışmayı eşlerden biri talep edebilir. Farklı işyerinde çalışsa da aynı anda eşlerin ikisi birden kısmi süreli çalışma yapamaz. Kısmi süreli çalışma talep eden işçi eşinin kısmi süreli çalışma yapmadan çalıştığına dair belge ibraz etmek zorundadır.
  • Eşlerden biri işsizken diğeri kısmi süreli çalışma talep edemez. İşsiz eş sürekli bakıma ihtiyacı olacak şekilde rahatsız olduğunu ispatlarsa çalışan eş kısmi süreli çalışma talep edebilir.
  • Bir boşanma olması yada buna benzer bir durumunda çocuğun velayetini alan işçi talep ederse diğer ebeveynin çalışıp çalışmadığına bakılmaz.
  • 3 yaşını doldurmamış çocuğun tek bir kişi tarafından evlat edinilmesi durumunda da eş durumuna bakılmayacaktır.

    Bu dilekçede kısmi süreli çalışmanın başlama tarihi belirtilecektir. Fakat burada dikkat edilmesi gereken kısım şu; eğer belirli günler işe gelecekse geleceği günler, her gün gelecek fakat süre olarak kısmi çalışacaksa da başlama ve bitiş saatleri belirtilmelidir. Dilekçe örneklerini Gerekli Formlar linkine tıklayarak ulaşabilirsiniz. Bu dilekçe eksik günün bildirimi anlamında SGK’ya teslim edilecektir. Eksik gün formu doldurulurken çalışılmayan süreler toplanacak, kaç güne isabet ettiği tespit edilecek ve eksik gün formuna “gün” şekilde işlenecektir. Sonuçta her gün işe gelen fakat eksik saat çalışan (yarım çalışma için de aynısı geçerli) işçiler 30 günün 30’unda da işe gelmiş olurlar. Fakat bu 30 günün hepsinde kısmi yada yarım çalışmış olabilirler. Bunu Aylık Bildirge veya Eksik Gün Bildiriminde gösteremezsiniz. Bu nedenle eksik gün bildiriminin ekine bu dilekçeyi koymalı ve eksik ödenen prime esas kazancı, günü veya saati belirtmelisiniz. Bizim önerimiz eksik gün bildiriminin altına işçi talep dilekçesi, eş çalışma belgesi, işveren onayı ve çalışma sürelerini içeren dilekçelerin tamamının eklenmesidir.

  • Bu dilekçe ve ekleri özlük dosyasında da saklanacaktır.
  • Yukarıdaki tüm şartları karşılayıp Kısmi Süreli Çalışmaya başlayan işçinin daha sonra bu şartları kaybetmesi durumunda Kısmi Süreli Çalışma durdurulamaz ve hak aynen devam eder.
  • Usulüne uygun yapılan talepler işverene bildirim tarihinden itibaren 1 ay içinde işveren tarafından uygulanır. İşveren de işçiye tıpkı işçi gibi yazılı olarak talebin kabulünü bildirmek zorundadır.
  • İşverenin talebe cevap vermemesi durumunda işçinin talep ettiği tarihte Kısmi Süreli Çalışma başlar.
  • İşçinin kısmi süreli çalışma talebinde belirtilen sürelere uygun çalışması durumunda bir işçi sırf kısmi süreli çalışıyor diye işten çıkarılamaz.

Hangi İşlerde İşverenin Onayı Aranır?

  • Özel sağlık kuruluşlarında ilgili mevzuat uyarınca mesul müdür, sorumlu hekim, laboratuvar sorumlusu ve sağlık hizmetinden sayılan işlerde tam zamanlı çalışması öngörülenler tarafından yerine getirilen işlerde,
  • Nitelikleri dolayısıyla sürekli çalıştıkları için durmaksızın birbiri ardına postalar halinde işçi çalıştırılarak yürütülen sanayiden sayılan işlerde,
  • Nitelikleri dolayısıyla bir yıldan az süren mevsimlik, kampanya veya taahhüt işlerinde,
  • İş süresinin haftanın çalışma günlerine bölünmesi suretiyle yürütülmesine nitelikleri bakımından uygun olmayan işlerde.

Yukarıda sayılan maddeler dışındaki tüm işyerlerinde işverenin onayı aranmaz. Yani işveren Kısmi Süreli Çalışma talebine onay vermek zorundadır.

Tam Zamanlı Çalışmaya Dönüş

  • İşçi aynı çocuk için bir daha talep etmemek üzere kısmi süreli çalışmayı sonlandırabilir.
  • Tıpkı talep ederken olduğu gibi sonlandırırken de işçi işverene en az 1 ay önceden yazılı olarak tam zamanlıya dönüş talebini yazılı olarak bildirmek zorundadır.
  • İşçinin Kısmi Süreli Çalışmaya geçmesi nedeniyle oluşan işgücü eksikliğini kapatmak amacıyla işe yeni bir personel alındı ise, eski işçinin tam zamanlıya geri dönüşü sonrası alınan bu yeni işçinin iş sözleşmesi kendiliğinden sona erer.

    Burada şiddetle belirtmek isteriz ki işverenin de yeni işçinin de mağdur olmaması için yapılacak sözleşmenin bu durumu açıklar nitelikte yapılması elzemdir.

  • Kısmi süreli çalışmaya geçen işçinin istifa etmesi halinde yerine alınan yeni işçinin sözleşmesi eski işçinin sözleşmesinin fesih tarihi itibariyle tam ve belirsiz süreli sözleşmeye dönüşür.

Kısmi Süreli Çalışma Zamanlarının Belirlenmesi

Kısmi süreli çalışmanın hangi günler ve/veya hangi saat aralıklarında yapılacağını işveren işçinin taleplerini dikkate alarak belirlemek zorundadır.

İşçinin para ile ifade edilebilir tüm hakları çalışma süresine oranlanır.

 

Bu konular Eğitim ve Seminerlerimizin müfredatına dahil edilmiştir. Detaylı bilgi için tıklayınız.

Yorum Yap

Menü