Gelir Vergisi Kesintisi Nasıl Hesaplanır?

Gelir vergisi kesintisini anlatmadan evvel, her ne kadar sadeliğe ve pratikliğe özen göstersek de, değinmeden geçemeyeceğimiz kavramlar var.

Bunlardan ilki matrah…

Matrah en yalın haliyle hesaplamanın yapılacağı, baz alınacağı rakamdır.

Gelir vergisi matrahı; brüt ücretten SGK kesintisinin düşülmesinden sonra kalan rakamdır. Bu kalan rakam üzerinden hesaplama yapacağız.

 

Örnek vermek gerekirse 2.000,00-TL brüt ücret alan bir işçinin gelir vergisi matrahını şöyle buluyoruz;

2.000,00-TL x 0,15 = 300,00-TL

2.000,00-TL – 300,00-TL = 1.700,00-TL Gelir vergisi matrahı

İkinci kavram da kümülatif gelir vergisi matrahı…

Kümülatif; “katlanarak, toplanarak gelen” anlamındadır diyebiliriz.

Bir önceki paragrafta bahsettiğim matrahı bulma işlemini her ay için yapıyorsunuz fakat Ocak’ta bulduğunuz rakamın üzerine Şubat’ta 2. ayınkini ekliyorsunuz. Bu ikisinin üzerine Mart’ta 3. bulduğunuzu ekliyorsunuz ve bu şekilde sene sonuna kadar gidiyor. Yani Ocak, Şubat, Mart aylarının gelir vergisi matrahlarını toplarsanız Mart ayı kümülatif gelir vergisi matrahını bulmuş olursunuz. Ocak’tan Haziran’a kadar gelir vergisi matrahlarını toplarsanız Haziran ayının kümülatif gelir vergisi matrahını bulursunuz.

Yine örnek vermek gerekirse Ocak ayında 1.000,00-TL, Şubat ve Mart ayında 1.500,00-TL brüt ödeme alan bir işçinin Mart ayı kümülatif gelir vergisi matrahını şöyle buluyoruz;

 

1.000,00-TL x 0,15 = 150,00-TL Sigorta kesintisi

1.000,00-TL – 150,00-TL = 850,00-TL Gelir vergisi matrahı

850,00-TL Ocak ayı kümülatif gelir vergisi matrahı (öncesinde başka ay olmadığı için)

 

1.500,00-TL x 0,15 = 225,00-TL Sigorta kesintisi

1.500,00-TL – 225,00-TL = 1.275,00-TL Gelir vergisi matrahı

850,00-TL + 1.275,00-TL = 2.125,00-TL Şubat ayı kümülatif gelir vergisi matrahı

 

1.500,00-TL x 0,15 = 225,00-TL

1.500,00-TL – 225,00-TL = 1.275,00-TL Gelir vergisi matrahı

850,00-TL + 1.275,00-TL + 1.275,00-TL= 3.400,00-TL Mart ayı kümülatif gelir vergisi matrahı

 

Şimdi gelelim gelir vergisinin nasıl hesaplandığına;

Gelir vergisinin basamakları olduğunu duymuşsunuzdur. Gelir vergisi işçi kazandıkça artan bir yapısı vardır. Ne kadar çok kazanırsanız o kadar çok vergi ödersiniz.

 

Basamaklar da 2012 yılı için şu şekilde;

10.000-TL’ye kadar  %15

25.000-TL’nin 10.000-TL’si için 1.500-TL, fazlası  %20

88.000-TL’nin 25.000 -TL’si için 4.500-TL, fazlası  %27

88.000-TL’den fazlasının  88.000- TL’si için 21.510-TL, fazlası  %35

 

Bu basamaklar kabaca şu anlama geliyor, kümülatif gelir vergi matrahınız bu basamaklardan hangisine isabet ediyorsa o orandan vergilendirileceksiniz.

Şimdi daha iyi kavramanız adına şöyle bir örnek verelim,

Aylık brüt 5.000,00-TL alan bir personel Ocak, Şubat ve Mart ayları için ne kadar gelir vergisi öder?

 

Ocak ayı için hesaplayalım

 

Önce sigortayı düşüp gelir vergisi matrahını bulmalıyız;

5.000,00-TL x 0,15 = 750,00-TL sigorta kesintisi

Sonra sigortayı düşüyoruz;

5.000,00-TL – 750,00-TL = 4.250,00-TL gelir vergisi matrahı

Bu Ocak ayı olduğundan geçmiş aydan gelen kümülatif gelir vergisi matrahımız sıfır.

4.250,00-TL Ocak ayından gelen kümülatif gelir vergisi matrahı

Şimdi gelir vergisini hesaplayabiliriz. Basamaklarımıza bakalım. 4.250,00-TL 10.000,00-TL’nin altında olduğundan oran %15

4.250,00-TL x 0,15 = 637,50-TL gelir vergisi

 

Şubat ayı için hesaplayalım

 

Yine sigortayı düşüp gelir vergisi matrahını bulmalıyız;

5.000,00-TL x 0,15 = 750,00-TL sigorta kesintisi

Sonra sigortayı düşüyoruz;

5.000,00-TL – 750,00-TL = 4.250,00-TL gelir vergisi matrahı

Ocak ayından gelen kümülatif rakama Şubat ayından gelen gelir vergisi matrahını ekliyoruz;

4.250,00-TL + 4.250,00-TL = 8.500,00-TL Şubat ayı kümülatif gelir vergisi matrahı

Şimdi gelir vergisini hesaplayabiliriz. Basamaklarımıza bakalım. 8.500,00-TL de 10.000,00-TL’nin altında olduğundan oran yine %15

Demek ki bu ay ki 4.250,00-TL gelir vergisi matrahında da %15 oranını kullanmalıyız.

4.250,00-TL x 0,15 = 637,50-TL gelir vergisi

 

Mart ayı için hesaplayalım

 

Yine sigortayı düşüp gelir vergisi matrahını bulmalıyız;

5.000,00-TL x 0,15 = 750,00-TL sigorta kesintisi

Sonra sigortayı düşüyoruz;

5.000,00-TL – 750,00-TL = 4.250,00-TL gelir vergisi matrahı

Şubat ayından gelen kümülatif rakama Mart ayından gelen gelir vergisi matrahını ekliyoruz;

8.500,00-TL + 4.250,00-TL = 12.750,00-TL Mart kümülatif gelir vergisi matrahı

Şimdi gelir vergisini hesaplayabiliriz. Basamaklarımıza bakalım. 12.750,00-TL ikinci basamağa ulaştı.

 

2. basamağa ulaştı diye %20 ile işlem yaparsak hata yapmış oluruz.

Basamakları bir sürahi gibi düşünün. Biri dolmadan diğerine geçemezsiniz.

Şubat ayında kümülatif 8.500,00-TL idi. Yani basamağın dolmasına 1.500,00-TL daha var.

Bu da şu anlama geliyor;

 

4.250,00-TL’nin 1.500,00-TL’si ilk basamağa ait olacak, yani %15,

4.250,00-TL’nin 2.750,00-TL’si ikinci basamağa ait olacak, yani %20,

 

1.500,00-TL x 0,15 = 225,00-TL

2.750,00-TL x 0,20 = 550,00-TL

 

225,00 + 550,00 = 775,00-TL Mart ayı gelir vergisi

 

Nisan ayı için hesaplayalım

 

Yine sigortayı düşüp gelir vergisi matrahını bulmalıyız;

5.000,00-TL x 0,15 = 750,00-TL sigorta kesintisi

Sonra sigortayı düşüyoruz;

5.000,00-TL – 750,00-TL = 4.250,00-TL gelir vergisi matrahı

Mart ayından gelen kümülatif rakama Nisan ayından gelen gelir vergisi matrahını ekliyoruz;

12.750,00-TL + 4.250,00-TL = 17.000,00-TL Nisan kümülatif gelir vergisi matrahı

Şimdi gelir vergisini hesaplayabiliriz.

Öncelikle Mart ayında 2. basamağı geçmiştik. Yani artık Kümülatif Gelir Vergisi Matrahı diğer basamağa varana kadar (25.000-TL) %20’den hesaplamaya devam edeceğim.

 

4.250,00-TL x 0,20 = 850,-TL gelir vergisi

 

Mayıs ayı için hesaplayalım

 

Yine sigortayı düşüp gelir vergisi matrahını bulmalıyız;

5.000,00-TL x 0,15 = 750,00-TL sigorta kesintisi

Sonra sigortayı düşüyoruz;

5.000,00-TL – 750,00-TL = 4.250,00-TL gelir vergisi matrahı

Nisan ayından gelen kümülatif rakama Mayıs ayından gelen gelir vergisi matrahını ekliyoruz;

17.000,00-TL + 4.250,00-TL = 21.250,00-TL Mayıs kümülatif gelir vergisi matrahı

Şimdi gelir vergisini hesaplayabiliriz.

Hala 25.000 sınırı geçilmedi. %20’ye devam…

4.250,00-TL x 0,20 = 850,-TL gelir vergisi

 

Haziran ayı için hesaplayalım

 

Yine sigortayı düşüp gelir vergisi matrahını bulmalıyız;

5.000,00-TL x 0,15 = 750,00-TL sigorta kesintisi

Sonra sigortayı düşüyoruz;

5.000,00-TL – 750,00-TL = 4.250,00-TL gelir vergisi matrahı

Mayıs ayından gelen kümülatif rakama Haziran ayından gelen gelir vergisi matrahını ekliyoruz;

21.250,00-TL + 4.250,00-TL = 25.500,00-TL Haziran kümülatif gelir vergisi matrahı

Şimdi gelir vergisini hesaplayabiliriz.

500-TL’lik kısım 25.000 sınırımızı geçti.

Bu ay ki gelirimiz 4.250’idi. Bunun 500’ü 3. dilime kalıyor ise 3.750’si 2. dilimde kalıyor demektir.

3.750,00 x %20 = 750,00

500,00 x %27 = 135,00

750,00 + 135,00 = 885,00 TL Haziran ayı gelir vergisi

 

Temmuz ayı için hesaplayalım

 

Yine sigortayı düşüp gelir vergisi matrahını bulmalıyız;

5.000,00-TL x 0,15 = 750,00-TL sigorta kesintisi

Sonra sigortayı düşüyoruz;

5.000,00-TL – 750,00-TL = 4.250,00-TL gelir vergisi matrahı

Haziran ayından gelen kümülatif rakama Temmuz ayından gelen gelir vergisi matrahını ekliyoruz;

25.500,00-TL + 4.250,00-TL = 29.750,00-TL Temmuz kümülatif gelir vergisi matrahı

Şimdi gelir vergisini hesaplayabiliriz.

Haziran ayında 3. dilime geçmiştik. Demek ki artık %27 oranı ile ilerleyeceğiz. 4. basamak 88.000,00-TL. Yani KGVM 88.000,00 TL olana kadar %27’ye devam.

4.250,00 x %27  = 1.147,50 TL Temmuz ayı gelir vergisi

——————————————————————————-

Şayet son dilimi de görebilseydik Şubat ve Haziran aylarında yaptığımız ayrımı yine yapacaktık. Fakat 5.000,00-TL brüt ücretli biri bu kadar kazanç sağlayamayacağı aşikar ve Aralık ayına kadar gitmeye gerek yok. Aralık ayı dahil bundan sonrası hep Temmuz ile aynı gidecek.

Son olarak dikkat edilecek nokta, Aralık ayı bitip yeni senenin Ocak’ını hesaplayacağımızda Kümülatif Gelir Vergisi Matrahı sıfırlanacak ve 1. gelir vergisi kesinti basamağından yeniden başlanacaktır.

Hangi ödemelerden gelir vergisi kesilir öğrenmek için tıklayın.

17 Yorumlar

  1. çok teşekürler, diğer yerlere göre çok aydınlatıcı olmuş. emeğinize sağlık.

  2. kümülatif G.V.M.YANLIŞ HESAPLANAN biriyim işyerine bunu bildirdim sistem hatası dediler.bodrolarımızı mail yoluyla bize iletiyorlar buda ay ortasını buluyor üç aydır eksik ücret almakdayım 5812 tl`le işe giriş yapdım üçayda 26 bin küsürdeyim ne yapmamlazım işden ayrılacagım yasalhaklarım nelerdir.

    • Okan Koçak Yanıt

      Fuat Bey merhabalar,

      Eğer brüt ücretten çalışan bir şirketteyseniz, evet, net ücretiniz KGVM’nin (kümülatif gelir vergisi matrahının) yanlış hesaplanması nedeniyle eksik yada fazla yatabilir. Aslında bu işveren ile aranızda çok da sorun yaratmaması gerekir. Çünkü işveren bunun bilincindeyse zaten bunu otomatik olarak tazmin eder. Öncelikle sistem hatası olduğunu kabul ettiklerine göre paranızı da vermeyi kabul ediyorlar demektir.

      Öncelikle gerçekten bir sistem hatası söz konusuysa tüm çalışanlarda hata var demektir. Yok sadece sizde varsa büyük ihtimalle hesaplamayı yapan personelde bir hata var. Gelir Vergisi basamaklarını mı yoksa puantaj kartınızdaki kümülatif gelir vergisi rakamıyla mı oynandı orasını Allah bilir.

      Kısa kesmek gerekirse, isteseniz paranızı alırsınız gibi geldi bize. Yok vermiyorlarsa noterden bir ihtar çekin ve mahkeme yoluna gideceğinizi belirtin. 2-3 aya mahkeme sonuçlanır ve paranızı alırsınız ama bu işvereninize pahalıya patlar. Çünkü sizin verginiz yanlış hesaplandıysa Muhtasar Beyanname’de yanlış veriliyor demektir. İşvereniniz bunu riske edemez.

  3. Mehmet Onur SEKİZKARDEŞ Yanıt

    merhaba ben resmi kurumda çalışan bir işçiyim maaş yapılınca bodroda
    15 aralık -14 ocak diye maaş hesaplıyorlar ve vergi kesintisi 30 günlük hesaplıyorlar kümülatif 1 ocak 14 ocak ta sıfırlanması gerekmiyor mu? 15 günlük kesinti yapılıp kalan 15 de kesinti yapmamaları gerekmiyor mu?

    • Okan Koçak Yanıt

      Ocak ayı bordronuza iyi bakın. Kümülatif sıfırlanıyor. Zaten ilk dilimden vergilendiriliyorsunuz.

  4. merhaba, ben her ay prim nedeni ile farklı maaş alıyorum. bu nedenle ne kadar kesinti olduğunu hesaplayamadım yardımcı olurmusunuz. brüt tutarlar aşağıdaki gibidir. benden ne kadar kesinti yapılmış yardımcı olurmusunuz.
    Ocak 3.505,00
    Şubat 2.345,00
    Mart 2.399,00
    Nisan 2.278,00
    Mayıs 2.213,00
    Haziran 2.324,00
    Temmuz 3.173,00
    Ağustos 3.265,00
    Eylül 2.777,00
    Ekim 2.529,00
    Kasım 1.459,00
    Aralık 2.234,00

    • Okan Koçak Yanıt

      Emine Hanım yapılan kesintiyi her ay size verilen bordroda görebilirsiniz. 12 kere brütten nete hesaplama yapmam için boş oturmam lazım.

  5. Merhaba özel sirkette calismaktayim burut maasim 1905 tl idi ocak ayinda 6 aydan sonra 2037 tl oldu 279 tl pirim alıyorum asgarî gec indr 121 tl sendikaya 47 tl kesinti yapiliyor benim sorum hic bir ay birbirini tutmuyor soruldgnda kesintiye gitmistir deniyor yardimci olurmusunuz 🙁

    • Okan Koçak Yanıt

      Siz brüt ücretten ödeme aldığınız için elinize geçen rakam gelir vergisi basamaklarını tırmandıkça değişir.

      Bordronuzu aldığınızda kesintiler kısmına bakın. Kesintiler kısmındakileri brüt alacaklarınızdan (maaş, prim vb) düşünce kalan net ücretiniz olacak. Kesintiler içinde aklınıza takılan maddeleri işvereninize danışabilirsiniz. Yasal kesintiler içinde SGK işçi primi, SGK işsizlik işçi primi, gelir vergisi ve damga vergisi olacak. Ayrıca sendikal kesintiler ve varsa aldığınız avanslarda özel kesintiler kısmında yer alır.

      Geçmiş bordrolarınızı yan yana koyarsanız Gelir Vergisi Kesintisi rakamının nasıl zamanla yukarı doğru yöneldiğini göreceksiniz.

  6. oncelıkle cok açıklayıcı olmuş yalnız anlamdıgım bısey var aslında anlayıpda anlayamadığım sımdı 15000 tl sonra 0.15 ve daha sonrasına 0.20 alınmış ya 1500 tl vardı basamağa gelmek ıcın neden 10000 tl den değilde 1500 tl den hesaplanmış 10000 tl den yapılıp kalan 0.20 alınması gerekıyormuydu anlamadım bana oyle ogretmısdı ık mudurum yada ben mı yalnıs anladım lütfen yardımcı olurmusunuz tsş ederım

    • Okan Koçak Yanıt

      2015 yılında 2. basamak 12.000-TL idi. Eğer bir önceki ay 10500’de kaldıysanız 1500 tlniz %15’den hesaplanır kalanı %20’den hesaplanacaktır. Yazışarak kümülatif gelir vergisi ve gelir vergisi hesaplamak konusunda detaylı bilgi edinmek isterseniz kafanız çok karışabilir.

      Seminerimize katılmanızı dilerdim.

  7. Merhaba,
    Resmi bir kurumda çalışıyorum. Üç ay once Maaş Mutemedi tarafından maaşım düzenlenirken Toplam Vergi Matrahım yanlışlıkla girilmemiş ve üç ay boyunca maaşımdan eksik gelir vergisi kesilmiş.
    Şimdi de bu üç ayın eksik kesilen gelir vergisi toplamını benden talep ediyorlar.
    Hata benden kaynaklanmıyor. Yine de bu miktarı vermek zorunda mıyım? Haklarım neler?
    Teşekkür ederim.

    • Okan Koçak Yanıt

      Hata sizden kaynaklanmıyor doğru. Fakat kesilmesi gerektiği de bir gerçek. Yani sizden kaynaklanmayan bir hata yüzünden şuan sizde hak etmediğiniz bir miktar mevcut. Bunun sizden istenmesine gerek yok. Sizin gerçek tutarı öğrendiğiniz anda zaten bunu götürüp vermeniz gerekmez mi?

  8. merhabalar ,

    özel bir şirkette çalışmaktayım 2015 maaşım brüt 6011 tl iken % 10 ücret zammı aldım ve yıl başında (ocak ayında yaklaşık 10 000 tl hesaba yatırıldı)ise geçen yıla ait prim aldım ancak maaşım geçen yıla hem ocak hem şubat ayına nazaran 500 tl az yattı bu kümele vergi matrahı bile hesaplama araçlarında daha fazla görünmekte şirkete sorduğumda yeni yasa çıktığını ve önceki yıldan kalan devirlerin ocak şubat ve kalırsa mart aylarında maaşınızdan kesilecektir yanıtı aldım bu mümkünmüdür?

    • Okan Koçak Yanıt

      Şöyle izah edeyim; maaş ve mesai hariç, prim ve ikramiyelerden doğan SGK primleriniz tahakkuk ettiği dönemde SGK tavanını aşarsa ve tam anlamıyla SGK kesintisi yapılamazsa, işveren takip eden 2 ay boyunca bu bahsi geçen prim ve ikramiyenin SGK tavanını aştığı için SGK’ya bildirip size ödetemediği kısmı ödemeye çalışır. Tabi yine tavanı aşmayacak şekilde. Eğer bu 2 ay boyunca da tamamı yada bir kısmı tavan aşımı yüzünden SGK’ya ödenemezse size kalır.

      Anlatabildim mi?

  9. 1.kanunen bodroda devlete kesilen vergi belirtilmesi gerekiyormu.bizim bodrolarda Yok
    2.bu vergiler her ay ayrı ayrımı hesaplanıyor.geçen ayın vergisini ödediğimiz icin.tek ayın vergi hesaplanması varmi.diyelim ağustos ayı gelir vergisi matrahı 2510,90 bu rakamdan mi yoksa damga vergisi matrahı 2954,00 bu rakam uzerindenmi hesap yapılıyor.

    • Okan Koçak Yanıt

      Her ayın vergisi kendi bordrosunda görünmek zorundadır. Damga verginiz 2954 üzerinden gelir verginiz ise 2510,9 üzerinden hesaplanır. Yani 2 vergi aynı rakam üzerinden hesaplanmıyor.

Yorum Yap

Menü