Bireysel Emeklilik Sistemi – Sağlık Sigortası – Vergi İadesi Hesaplama

Vergi avantajından dolayı elde ettiğim kazançı nasıl hesaplayabilirim?

Brüt ücretiniz ve bulunduğunuz gelir vergisi dilimi üzerinden hesaplama yapmanız gerekiyor. Ödediğiniz katkı payını gelir vergisinin hesaplandığı matrahtan düşeceksiniz. Böylece daha düşük bir rakamı baz alarak daha düşük tutarlı bir vergi bulacaksınız. Bu düşük vergi sayesinde elinize geçen net daha yüksek kalacak.

Örnek vermek gerekirse;

Brüt ücreti 1.000-TL olan bir işçinin aylık BES katkı payı 100-TL olsun. Gelir vergisinde de 1. basamakta yer alsın,

Brüt Ücret (A) 1.000,00 TL (Bordronuzdan görebilirsiniz)
SGK Kesintileri (B) 150,00 TL (Sigorta oranları için tıklayınız)
Gelir Vergisi Matrahı (C=A-B) 850,00 TL
BES Katkı Payı (D) 100,00 TL
BES Katkı Payı İndirimi Sonrası Gelir Vergisi Matrahı (E=C-D) 750,00 TL
Hesaplanan Gelir Vergisi Tutarı (F) (%15) 112,50 TL (1. gelir vergi dilimi %15)
Damga Vergisi (G) (%0,66) 6,60 TL
Asgari Geçim İndirimi (H) 66,49 TL  (Hesaplamayı öğrenmek için tıklayınız)
Net Ücret (I=A-B-F-G+H) 797,39 TL

Aynı şartlarla eğer 100-TL katkı payı ödemeseydik ne olurdu?

Brüt Ücret (A) 1.000,00 TL
SGK Kesintileri (B) 150,00 TL
Gelir Vergisi Matrahı (C=A-B) 850,00 TL
BES Katkı Payı (D) 100,00 TL
BES Katkı Payı İndirimi Sonrası Gelir Vergisi Matrahı (E=C-D) 750,00 TL
Hesaplanan Gelir Vergisi Tutarı (F) (%15) 127,50 TL
Damga Vergisi (G) (%0,66) 6,60 TL
Asgari Geçim İndirimi* (H) 66,49 TL
Net Ücret (I=A-B-F-G+H) 782,39 TL

Yani 797,39 – 782,39 = 15-TL daha az vergi ödediniz.

Aslında direkt 100-TL katkı payı x %15 vergi dilimi = 15-TL’yi de bulabilirdik fakat eğer gelir vergisi nasıl hesaplanır yazımızı okuduysanız bir ödemenin aynı anda 2 dilime denk gelebildiğini biliyorsunuz demektir ve yukarıdaki hesaplamaya ihtiyacınız var demektir. (Gelir vergisi dilimleri için tıklayınız)

Yani iadeniz bulunduğunuz vergi dilimine göre %15 ila %35 arasında değişiklik gösterebilir.

Peki bir limit var mı?

Elbette… Tutup 100.000-TL katkı payı ödeyen birine 35.000-TL iade edilmesi biraz komik olurdu zaten.

1. limit; “indirime tabi tutacağınız BES katkı payı (yukarıdaki örneğimizde 100-TL idi) brüt ücretin %10’unu; şahıs sağlık sigorta primleri için brüt ücretin %5’ini geçemez.

“Yani 1000-TL brüt ücretiniz varsa, 100-TL’den fazla BES katkı payını yada 50-TL’den fazla özel sağlık sigortasını hesaba katamazsınız.

2. limit ise; yukarıda bahsettiğim limitlere uysanız bile, ödediğiniz katkı paylarının brüt asgari ücretin yıllık tutarının üstünde kalan kısmı vergi indiriminde kullanılamaz.

Son olaraki şverenin ve çalışanın ödediği ve vergi indiriminde kullanılacak prim ve katkı payı tutarları toplamı da ilgili limiti aşamaz. İndirimin kimin tarafından kullanılacağı taraflarca serbestçe belirlenir. Yani işyeriniz de sizi özel sağlık yada bireysel emeklilik sistemine dahil ederek sizin adınıza ödeme yapıyor ve iade alıyorsa, sizin mi yoksa işverenin mi iade alacağına siz işvereninizle oturup karar vereceksiniz ve bu limit yine brüt asgari ücretin yıllık tutarını geçmeyecek. Kısaca 2012 yılı için 886,50 x 12’lik bir limit var. Bu limite kadar iadeyi siz mi alırsınız işveren mi? Bunu konuşarak çözeceksiniz.

Şimdi 1. limite takılan bir örnek verelim;Brüt 1.000-TL iken siz para saçıp 500-TL aylık BES ödüyorsunuz gibi bir hayal kuralım.

Brüt Ücret (A) 1.000,00 TL
SGK Kesintileri (B) 150,00 TL
Gelir Vergisi Matrahı (C=A-B) 850,00 TL
BES Katkı Payı (D) 500,00 TL (1.000 x %10 = 100-TL üst sınırımız.)
BES Katkı Payı İndirimi Sonrası Gelir Vergisi Matrahı (E=C-D) 750,00 TL
Hesaplanan Gelir Vergisi Tutarı (F) (%15) 112,50 TL
Damga Vergisi (G) (%0,66) 6,60 TL
Asgari Geçim İndirimi* (H) 66,49 TL
Net Ücret (I=A-B-F-G+H) 797,39 TL

Gördüğünüz gibi bir şey değişmedi.

Çünkü brüt ücretin %10’u 100-TL ve 500’ün 400’ünün iade anlamında benim için bir anlamı yok.

Peki, sadece iade alacağının derdinde olmayan ve işi öğrenmek isteyenler için iki basamağa isabet eden bir hesaplama örneği de verelim;

Brüt ücretimiz 5.000-TL olsun ve 1. dilimden 2. dilime bir geçiş yaşayalım. Katkı payımız 500-TL olsun. Malum zaten daha üstü olmuyor. Geçen dönemden gelen kümülatif gelir vergisi matrahımız da 8.000-TL olsun.

Brüt Ücret (A) 5.000,00 TL
SGK Kesintileri (B) 750,00 TL
Kümülatif Gelir Vergisi Matrahı 8.000,00 TL
Gelir Vergisi Matrahı (C=A-B) 4.250,00 TL
BES Katkı Payı (D) 500,00 TL
BES Katkı Payı İndirimi Sonrası Gelir Vergisi Matrahı (E=C-D) 3.750,00 TL
Hesaplanan Gelir Vergisi Tutarı (F) (%15) 300,00-TL (2.000 x 0,15)
Hesaplanan Gelir Vergisi Tutarı (G) (%20) 350,00-TL (1.750 x %20)
Damga Vergisi (H) (%0,66) 33,00 TL
Asgari Geçim İndirimi* (I) 66,49 TL
Net Ücret (I=A-B-F-G+H+I) 3.633,49 TL

Gelir vergisinin hesaplamasını daha detaylı incelemek için tıklayınız.

Yorum Yap

Menü